مستند «ماجرا» به مناسبت بزرگداشت ابوریحان بیرونی، با نگاهی به میراث علمی این دانشمند ایرانی، مرز میان نجوم و طالعبینی را بررسی میكند و سراغ ریشههای تاریخی این باور میرود.
به گزارش روابط عمومی رادیو صبا، مستند «ماجرا» این بار به مناسبت بزرگداشت ابوریحان بیرونی، دانشمند برجسته ایرانی، به سراغ یكی از موضوعات پرحاشیه و پرسشبرانگیز در تاریخ علم میرود؛ طالعبینی و نسبت آن با نجوم.
«ماجرا» در هر قسمت به بهانه یكی از اتفاقها و موضوعات مهم تاریخی، ردپای یك روایت را دنبال میكند تا روشن شود چرا یك ماجرا در گذر زمان به شهرت رسیده است. این برنامه در قسمت جدید خود با طرح این پرسش كه «آیا ابوریحان بیرونی علم طالعبینی بر اساس نجوم را خلق كرد؟» نگاهی متفاوت به میراث علمی این دانشمند ایرانی دارد.
ابوریحان بیرونی از برجستهترین دانشمندان جهان اسلام و از نامدارترین دانشمندان ایرانی در طول تاریخ به شمار میرود؛ دانشمندی كه در حوزههایی همچون نجوم، ریاضیات، جغرافیا، انسانشناسی و هندشناسی آثار ماندگاری از خود بر جای گذاشته است.
یكی از آثار مهم او «التفهیم» است؛ كتابی با عنوان كامل «التفهیم لاوائل صناعت التنجیم» كه برای آموزش اصول و مبانی دانش نجوم و مسائل مرتبط با آن نوشته شده است. این اثر از نخستین كتابهای فارسی در زمینه نجوم، هندسه و حساب به شمار میرود و بخشی از آن به موضوع احكام نجوم و ارتباط اجرام آسمانی با سرنوشت انسان اختصاص دارد.
مستند «ماجرا» با تكیه بر همین بخش از میراث علمی ابوریحان بیرونی، سراغ مرز میان نجوم و طالعبینی میرود و این پرسش را بررسی میكند كه چگونه دانشی پیچیده و تاریخی، در گذر زمان به باورهای عامیانه و گاه خرافی راه پیدا كرده است.
در این برنامه همچنین درباره پیشینه طالعبینی، چگونگی شكلگیری احكام نجوم و زمینههای سوءاستفاده از این موضوع گفتوگو میشود. دكتر محمدرضا قاسمی، عضو هیئت علمی دانشگاه علم و صنعت و پژوهشگر این حوزه، از مهمانان «ماجرا» است و درباره ابعاد علمی و تاریخی این موضوع با برنامه گفتوگو میكند.
نگاه دین به طالعبینی و احكام نجوم نیز از دیگر موضوعاتی است كه در این قسمت بررسی میشود و دیدگاههای مردم درباره این موضوع نیز در بخش گزارش مردمی برنامه شنیده خواهد شد.
مستند «ماجرا» به مناسبت بزرگداشت ابوریحان بیرونی، جمعه 13 شهریور ساعت 11:30 از رادیو صبا پخش میشود.
